Bütün bir sezon boyunca Golden3’ün tüm boylarını kullandıktan sonra Gradient Ekibi bu kanadın çok iyi ve çok yönlü olduğu sonucuna vardı. Bu yüzden, 24 ve 26 boylarında, DULV sertifikasının eşdeğeri olan EAPR paramotor sertifikasını aldık.
Golden3’ü paramotor için kullanmayı düşünüyorsanız, lütfen bu belgeyi dikkatlice okuyun. Anlaşılmayan noktalar veya sorularınız için lütfen doğrudan bizimle irtibata geçin. Size yardımcı olmaktan mutluluk duyacağız.
ÇOK AMAÇLI KOLONLAR VE TRİMLER
Paramotorunuzun bağlantı noktaları alçaktaysa (başka bir deyişle, oturağınız ile ana karabinler arasındaki mesafe serbest uçuş harnes’ına yakınsa), Golden3’ü paramotor uçuşunda kullanmak için herhangi bir değişiklik yapmanıza gerek yok.
Ancak, paramotorunuzun bağlantı noktaları yüksekteyse, fren iplerinin uzunluğunu ayarlamanız gerekir. Fren iplerini uzatmak için, size uygun bir uzunluğa ulaşana kadar ipleri kademeli olarak ve her seferinde birkaç santim uzatın. Bu konuda herhangi bir tereddüt yaşarsanız, yardım için bize başvurun.
Yüksek bağlantı noktalarına sahip paramotorlar için ayrıca, daha kısa paramotor kolonlarının veya iki farklı bağlantı noktasına sahip çok amaçlı kolonların kullanılmasını tavsiye ediyoruz. Bu kolonlar kalkışı ve kanat kontrolünü kolaylaştırmanın yanı sıra trimlere de sahiptir (bkz. Şekil 1).
Çok amaçlı kolonlar Golden3’ü hem paramotor uçuşu hem de serbest uçuş için kullanan pilotlara yöneliktir. Bu kolonlar sayesinde farklı uçuş türleri için farklı kolonlar kullanmanız gerekmez. Bu kolonlarda iki farklı bağlantı noktası bulunur: Aşağıdaki kırmızı bağlantı noktası hem serbest uçuş hem de paramotor içindir. Kanadınızın serbest uçuşta EN/LTF B sertifikasını koruyabilmesi için trimleri ana karabinlere takmalı ve bu bağlantı noktalarını kullanmalısınız(bkz. Şekil 2)
http://www.gradient.cx/res/files/paramo ... wing_V.pdf
Golden3’ünüzü yüksek bağlantı noktasına sahip paramotorlarda kullanırken yukarıdaki sarı bağlantı noktalarını kullanın. Kanadın maksimum pasif güvenliği için trimler ana karabinlere de takılabilir. Düşük bağlantılara takıldıklarında tamamen kilitlenirler, yüksek bağlantılara takıldıklarında mesafeleri sınırlanır. Bu özellik eğitimlerde faydalı olabilir.
Golden3 paramotor sertifikası için hız çubuğu (speedbar) ile birlikte trimler hem açık hem de kapalı halde test edildi. Trimler hız aralığınız birkaç km/s artırır ve motor torkunun yarattığı asimetriyi gidermekte kullanılabilir. Saat yönünde dönen bir pervanenin torkunu telafi etmek için sol elinizdeki trimi biraz daha fazla açabilirsiniz. Ters yönde dönen bir pervane için bunun tersi geçerlidir.
Golden3, paramotor kullanımı için açık trimler ve hız çubuğu ile (maksimum hızda) test edilmiş olmakla birlikte, bu şekilde kullanılması tavsiye edilmez. Trimleri VEYA hız çubuğunu ya da trimlerle birlikte hız çubuğuna hafifçe basmanızı tavsiye ederiz. Hız çubuğu veya açık trimlerle uçarken, paraşütün asimetrik ve frontal kapanmalara daha fazla eğilimli olduğunu ve pilotun daha iyi tepkiler vermesi gerektiğini unutmayın.
Trimlerin aralığını ortalama tecrübeye sahip pilotlar için uygun bir seviyede tuttuk. Trimler tamamen açıkken fren uzunluğu ve kuvvetler daha fazladır; bu nedenle, kanat kontrolü azalır. Trimler tamamen açıkken kalkış yapılabilir, uçulabilir ve inilebilir ancak, tamamen açık trimlerin sadece güvenli bir irtifada uçarken kullanılmasını tavsiye ediyoruz.
GOLDEN3 24 26
Kolon A1-A2 B C A1-A2 B C
Normal Hızda 460 460 460 460 460 460
Hız Çubuğu Kullanıldığında 380 403 460 380 403 460
Trimler açık 460 478 528 460 478 528
Trimler ve hız çubuğu aktif 380 416 528 380 416 528
Şekil 3: Golden3 çok amaçlı kolonların uzunlukları (mm)
http://www.gradient.cx/res/files/paramo ... wing_V.pdf
GENİŞLETİLMİŞ AĞIRLIK ARALIĞI
Golden3, paramotor kullanımı için genişletilmiş ağırlık aralığında test edildi. Aynı kanatla hem serbest uçuş hem de paramotor uçuşu yapacağınız için bu çok mantıklı bir test. Paramotor malzemeleri genellikle serbest uçuş malzemelerinden 20 ila 30 kg daha ağırdır.
Pilotlar paramotorlarda çoğunlukla yüksek kanat yükü ile uçmayı tercih ederler çünkü paramotor uçuşlarında çöküş oranı çok önemli değildir (motor gücü ile telafi edilebilir). Ancak, bu durumda kanat kontrolü ve uçuş hızı artar.
Paramotor ile kalkış yapıp termik uçmak isteyen pilotlar daha büyük boyda bir kanat tercih edebilir ve bu nedenle, serbest uçuştakine yakın bir kanat yüküyle uçarlar. Hızlı mesafe (cross-country) uçuşu yapmak isteyen ve gerekli tecrübeye sahip pilotlar ise daha küçük boyda bir kanat seçebilir. Fakat her şeyin bir bedeli var… Kanat yükünün daha fazla olduğu küçük boy kanatlar kuvvetli rüzgarlarda bile kolay kontrol edilebilir, daha hızlı uçar, daha doğrudan ve sportif bir kanat kontrolüne sahiptir ve türbülansın yol açtığı kapanmalara karşı daha dirençlidir.
Ancak, kanat yükü ne kadar fazla olursa, kalkış ve iniş için o kadar fazla hız gerekir. Palyalı inişlerin zamanlaması çok iyi ayarlanmalıdır. Ayrıca, kapanmalar gibi istenmeyen durumların gerçekleşme ihtimali daha düşük olmakla birlikte, bunların gerçekleşmesi durumunda çıkış daha zor olacaktır. Spiral dönüş ve benzeri manevralar da daha hızlı gerçekleşir, daha fazla enerji oluşur ve daha hassas tepkiler gerektirir.
GENEL TAVSİYE
Paramotor ile uçarken kendinizi termik türbülansının veya kuvvetli rüzgarların yarattığı tehlikelere maruz bırakmaya gerek yoktur çünkü paramotorunuz ile havada kalmak için bunlara ihtiyaç duymasınız. Bu nedenle, özellikle de daha az tecrübeli pilotların havanın nispeten sakin olduğu sabah ve akşam saatlerinde ve sadece rüzgarın hafif olduğu günlerde uçmalarını öneriyoruz. Kuvvetli rüzgarların yere yakın yerlerde kuvvetli türbülans oluşturduğunu unutmayın. Deniz kenarı yelken uçuşu (soaring) noktaları bunun dışındadır.
Serbest uçuş SIV çalışması gibi bir çalışmanın paramotor ile yapılmasını tavsiye etmiyoruz. Paramotordaki yüksek kütle ataleti ve kanat yükü nedeniyle, zor bir manevrayı gerçekleştirirken sorun yaşama ihtimali serbest uçuşa kıyasla daha fazladır. Kolonların çapraz dönme ihtimali daha yüksektir. Yedek paraşütün atılması motorunuza ve eğer şansızsanız kendinize zarar verebilir. Serbest uçuş harnes’larından farklı olarak, paramotor harnes’larının genellikle sırt koruması olmadığı unutulmamalıdır.
Aşağıda paramotorda gerçekleştirildiklerinde standart manevralarda ne gibi farklılıklar olduğunu açıklayacağız. Bu açıklananların çoğu sadece Golden3 için değil, tüm yamaç paraşütleri için geçerlidir. Bununla birlikte, burada yazılanlar, paramotor ile nasıl uçulacağını anlatan bir kılavuz değildir ve deneyimli serbest uçuş pilotlarının dahi uygun eğitimi almaları gerekir.
KALKIŞ
Paramotor uçuşu ile serbest uçuş arasındaki en büyük farkı hissedeceğiniz an kalkış anıdır. Kalkış düz bir zeminde gerçekleşeceği için paraşütün hava ile dolarak tepenize gelmesi daha uzun sürer. Motor gücü uygularken vücudunuzu öne doğru eğmekten kaçınmalısınız çünkü bu durumda itme kuvveti sizi ileriye değil, aşağı doru iter. Mümkün olduğunca dik durmaya çalışın ve motorun sizi hızlandırmasına izin verin.
Kanat yükü fazla olduğunda yeterli kaldırma kuvvetini elde etmek için daha yüksek bir hız gerektiğinden, aşağıdaki kalkış tekniklerini uygulamanızı tavsiye ediyoruz:
• Paraşütünüzü düz veya ters kalkış tekniği ile şişirin. Golden3’ün üstün kalkış özelliği sayesinde sıfır rüzgarda bile motorun itme kuvvetine ihtiyaç duymazsınız.
• Paraşüt tam tepenizde stabil hale geldiğinde kademeli olarak gaz verin ve hızlanın.
• Dik durun ve sadece paraşütün kontrolünü sağlamaya yetecek kadar fren uygulayın. Golden3’ün bu aralıktaki fren basıncı çok hafiftir. Hızlanmanızı engelleyeceğinden, çok fazla fren yapmayın.
• Daha kolay yükselmek ve fren basıncını artırmak için trimleri hafifçe açın.
• Türbülanslı bölgelerde veya arka rüzgarda asla kalkış yapmayın. Serbest uçuştakinden daha kötü sonuçlanabilir. Kalkış rotanızda engeller bulunmadığından emin olun ve güvenli bir irtifaya ulaşana dek uçuşunuza tam konsantre olun. Kalkış esnasında fren kulpunu asla bırakmayın, motor torkunu telafi etmek için fren yapmanız gerekebilir.
EMNİYET
Kalkıştan inişe kadar, motorunuzun her an durabileceğini asla unutmayın.
Paramotorlar uçak motorları gibi üretilmemiştir. Herhangi bir acil durum destekleri yoktur. Bu nedenle, her an süzülerek inebileceğiniz bir alan bulunmalıdır. Bunu hesaplarken çok dikkatli olun. Serbest uçuştan alışık olduğunuz süzülmeye ek olarak motorun yarattığı sürtünmeyi de hesaba katarak, olabilecek en kötü süzülmeyi hesaplayın.
Genellikle, paramotorda tam gaz ile yükselme hızı, çalışmayan bir motorla çöküş hızından azdır. Başka bir deyişle, sahip olduğunuz irtifa ile iniş yapamayacağınız bir alan üzerinde yükselmek mantıklı değildir – motorun durması sonucunda süzülmeniz yeterli olmayabilir.
Elektrik tellerini veya diğer engelleri tırmanarak geçmeyin. İtiş kuvvetinin aniden yitirilmesi paraşütün dalış yapmasına ve ani irtifa kaybına neden olabilir.
Kıyıya güvenli bir şekilde süzülecek kadar irtifanız yoksa asla su üzerinde uçmayın. En ölümcül paramotor kazaları boğulma sonucunda gerçekleşmektedir.
TIRMANMA/YÜKSELME VE DÜZ UÇUŞ
Golden3 tüm trim ayarlarında çok iyi tırmanır. Hız çubuğuna çok fazla basmak tırmanma hızını düşürür. Tırmanma sırasında asla çok fazla fren uygulamayın. Bu durumda tırmanma hızı değil, kapanma ve stall riski artar.
Genel olarak, motorunuzun itme kuvvetine ve tasarımına bağlı olarak, tırmanırken yönlendirme için kullanılan fren aralığı ve kanat kontrolü azalır. Bunun etkisi Golden3’te oldukça azdır; motor itme kuvveti uygularken dahi kanat rahatlıkla yönlendirilebilir. Yine de, hızlı dönüşler yaparken gazı azaltmanızı tavsiye ederiz.
Motorun itme kuvveti tırmanış ve düz uçuş sırasında kanadı stabilleştirir. Ancak, kuvvetli bir türbülansa girdiğinizde motor gücünü azaltmalısınız çünkü türbülans arttıkça kapanma riski de artar. Aktif bir uçuşla bu risk azaltılabilir.
Bununla birlikte, hızla dönen bir pervanenin jiroskopik stabilitesi nedeniyle, paraşütün hızlı dönüşüne paramotorun ayak uydurması neredeyse imkansızdır. Bu yüzden, kolonların çapraz dönme (twist) tehlikesi artar. Paraşütün öne ve arkaya çok fazla salınmasını önlemek için gazı kullanırken daima doğru zamanlamaya dikkat edin.
İNİŞ
Golden3’ün ideal süzülme ve çöküş oranı sayesinde, motor gücüne ihtiyaç duymadan rahatlıkla iniş yapabilirsiniz. İnmek istediğiniz yere ulaşacağınızdan emin olduğunuzda son yaklaşmada motoru kapatmanızı tavsiye ederiz.
Sıcak olan motor egzozunun kanat kumaşını ve iplerini yakabileceğini unutmayın. Sakin havalarda, ayaklarınız neredeyse yere değene kadar trim hızında uçmanızda fayda var. Böylece, iyi ve palyalı bir iniş için yeterli enerjiyi korumuş olursunuz.
Yere yaklaştığınızda sert ve kısa bir frenle paraşütün enerjisi dikey uçuşa dönüştürülür. Bu enerjinin azalmaya başladığını ve aynı seviyede uçamayacağınızı hissettiğinizde her iki freni birden tamamen çekin.
Doğru teknik uygulandığında bu yöntemle sıfır rüzgarda bile sorunsuz inişler yapabilirsiniz. Ancak, zamanından önce çok fazla fren uygularsanız ve paraşüt tırmanmaya başlarsa, frenlerin kontrolünü sağlayarak paraşütün tırmanmasına izin verin ve öne dalmasını engelleyin. Normalden daha sert bir inişe hazır olun.
Karşı rüzgarın azalması nedeniyle son birkaç metrede paraşüt çok hızlı irtifa kaybederse ve fren basıncının azaldığını hissederseniz, paraşütü daha erken frenlemeniz gerekir. Enerji, hız ve fren basıncı ne kadar fazla olursa, aşırı tırmanmanın önüne geçmek için o kadar hafif frenlemek gerekir.
HIZLI İRTİFA KAYBETME TEKNİKLERİ
Rölantide çalışan veya kapalı bir motorla çöküş hızı yeterince fazladır. Motora ve kanat yüküne bağlı olarak 2-3 m/sn’dir. Yeterince tecrübeli bir pilot değilseniz ve irtifa kaybetme tekniklerini bilmiyorsanız, hızlı çöküş tekniklerini gerektirecek termik koşullarında paramotor uçuşu yapmamalısınız. Yine de, ana kılavuzda açıklanan hızlı irtifa kaybetmeye yönelik yaygın teknikleri uygulayabilirsiniz.
Kulak Kapama: Ana kılavuzda açıklandığı gibi yapılır. Çöküş hızı biraz daha fazla olabilir. Motor sistemine bağlı olarak, ağırlık kaydırarak yönlendirme daha zor olabilir.
B-Stall: Paramotorun yüksek kanat yükü sayesinde çok iyi yapılır. Kanat yükünün daha fazla olması nedeniyle B-stall’a girmek için gereken kuvvet daha fazladır – kolonu daha kuvvetli çekmeniz gerekir. Paraşüt B-stall’a girişte daha fazla geri yatar, çıkışta ise daha fazla öne dalar. B-stall’dan çıkışta paraşüt normal uçuşa geçene kadar fren uygulamayın.
Spiral Dalış: Yüksek kanat yükü nedeniyle Golden3 ile paramotor uçuşunda spirale girmek çok kolaydır. Girişte ne kadar fren uyguladığınıza dikkat edin. Paraşüt spirale girer girmez, içteki freni çok fazla çekmeyin. Bunun yerine, spirali ve çöküş hızını kontrol etmek için dış freni kullanın.
Spiral dalış sırasında çok fazla enerji kazanırsınız. Spiralden çıkışta bu enerjiyi kademeli olarak harcamaya dikkat edin. Çıkışı başlatmak için dış freni artırın, fakat enerjiyi azaltmak için biraz iç frenle paraşüte keskin dönüşler yaptırın. Spiralden çıkmaya başlamış bir paraşüte asla daha keskin dönüşler yaptırmaya çalışmayın.
Paraşüt spiralden çok hızlı çıkmaya başlarsa, bırakın çıksın. Kendinizi ortalamaya çalışın, ellerinizi yukarıda tutun ve sadece paraşüt çıkışta çok fazla öne dalarsa fren uygulayın.
Yüksek kanat yükü ve çerçeve ile pervanenin yarattığı ekstra sürtünme nedeniyle tüm paramotorların stabil spiral dalışta kalma eğilimi daha fazladır. Bu şu anlama gelir: Spiral dalışı paramotorda eğer nasıl yapılacağını gerçekten biliyorsanız yapmalısınız. Aşırı çöküş hızlarından daima kaçının.
ACİL DURUMLAR
Genel olarak serbest uçuştaki kurallar geçerlidir. Lütfen paraşütünüzün ana kılavuzuna bakın.
Asimetrik Kapanmalar: Golden3’ünüz ile asimetrik kapanma yaşarsanız, açık olan tarafa biraz fren uygulayarak düz uçmasını sağlayın. Hız çubuğuna basıyorsanız, serbest bırakın. Trimler açıkken gerekli fren basıncı beklediğinizden yüksek olabilir. Motor gücü kullanarak uçarken kapanma ihtimali düşük olmakla birlikte, herhangi bir kapanma durumunda gazı yavaşça kesin ve normal kapanma prosedürünü uygulayın.
Önden (Frontal) Kapanmalar: Golden3 önden kapanmalardan kendiliğinden çıkar. Önden kapanmaların ardından kanat kısa bir süre için serbest düşüş yaşayacağından, frenlerin tamamen kaldırılması ve kanada tekrar hız kazandırılması önemlidir. Çok büyük önden kapanmalarda, asimetrik açılmalarda veya gecikmeli açılmalarda sert ve kısa fren müdahalesi ile paraşüte yardım etmeniz gerekebilir. Çok uzun süre fren uygulamamaya dikkat edin.
Stall ve Spinler: Eğer kendiniz başlatmazsanız bu manevralar Golden3’te yaşanmaz. Golden3’ün iyi kanat kontrolü sayesinde, uygun bir dönüş yaparken spine girme ihtimaliniz neredeyse yok gibidir. Motor gücü kullanırken bile geriye en az 40 cm’lik bir fren mesafesi kalır. Böylece, paraşütünüzü asla kazara stall’a sokamazsınız.
Paramotor uçuşlarınızda asla kasıtlı stall veya spin gerçekleştirmeyin. Serbest uçuşta bu manevraları rahatlıkla yapsanız bile, yüksek kanat yükü ve kütle ataleti nedeniyle bunların paramotor uçuşunda yapılması çok daha zor ve tehlikelidir.
Özellikle tırmanış sırasında fren basıncında azalma hissederseniz, frenleri derhal kaldırın ve gazı azaltın. Genel kılavuzda açıklandığı gibi, tam anlamıyla gerçekleşmiş bir stall veya spinde frenlerin doğru zamanda kaldırılması çok önemlidir.
Tırmanışlarda fren mesafesinin kısaldığını asla unutmayın, doğru zamanda doğru miktarda fren uygulamayı öğrenin ve özellikle de motor torkunun aksi yönünde dönerken, dönüşlerde dış freni çok fazla çekmemeye özen gösterin.
EĞİTİMSEL VE YEREL KANUNLAR
Paramotoru güvenli bir şekilde öğrenebilmek için deneyimli yamaç paraşütü pilotlarının dahi eğitim alması gerektiğini unutmayın.
BAKIM ARALIKLARI
Yüksek kanat yükü ve motor titreşimi nedeniyle Golden3’ünüzün ipleri serbest uçuşa kıyasla daha çabuk eskiyebilir. Ayrıca, ipler için gereken minimum ip mukavemeti kalkış ağırlığının daha fazla olması nedeniyle daha yüksektir. Bu yüzden, paramotor uçuşları için kullanılan Golden3’lerin ana ipleri her 100 uçuş saatinde kontrol edilmelidir. Serbest uçuşta olduğu gibi 24 ayda bir paraşütün genel kontrolünün yapılması gerekmektedir. Lütfen paramotor uçuşu saatlerinizi özenle kaydedin ve iplerin kontrolü için bizimle irtibata geçin.
Son olarak, hepinize Golden3’ünüzle eğlenceli ve güvenli uçuşlar dileriz!
IKARUS Sportif Havacılık
Çeviren: Hakan KESER[/list]
Gradient Golden3- Paramotor vrsyon ve genel paramotor uçuşu
Moderatörler: Moderatör Ekibi, İlan Kontrol Ekibi